Premier Rob Jetten verklaarde zaterdag na afloop van een reeks gesprekken met oppositiepartijen dat alle vijf de partijen enthousiast waren over de begrotingsplannen voor 2027. De reacties van de partijen zelf schetsen een genuanceerder beeld. Zowel JA21-leider Joost Eerdmans als SGP-lijsttrekker Chris Stoffers reageerde merkbaar terughoudend op de voorstellen die Jetten en minister van Financiën Eelco Heinen hun voorlegden.
Eerdmans omschreef het gesprek als inhoudelijk en serieus, maar plaatste direct een kritische kanttekening bij de richting van de plannen. „Het lijkt mij wat meer links dan rechts”, aldus de JA21-leider tegenover het ANP. Thema’s die voor zijn partij centraal staan — lastenverlichting, migratiebeperking en veiligheid — kwamen volgens hem niet of nauwelijks aan bod. Stoffers was al even weinig enthousiast en gaf aan „niet superenthousiast” het gesprek te zijn uitgekomen, mede omdat er op het terrein van abortus en draagmoederschap geen wijzigingen in zicht zijn.
Waarom spreekt het kabinet met de oppositie?
Het kabinet-Jetten bevindt zich in een positie waarin het voor de begroting van 2027 afhankelijk is van steun buiten de eigen coalitie. Die situatie dwingt tot onderhandelingen met partijen die ideologisch uiteenlopen, van linkse tot rechtse oppositiefracties. De strategie is om op deelterreinen voldoende overeenstemming te vinden om een meerderheid in de Tweede Kamer te kunnen vormen — een aanpak die politiek riskant is, omdat de concessies aan de ene kant weerstand kunnen oproepen aan de andere.
Premier Jetten koos na afloop voor een positieve framing. „De ene is enthousiast over onderwerp a en de ander over onderwerp b”, zei hij, waarmee hij de verdeelde reacties presenteerde als een vorm van breed draagvlak. Of die interpretatie houdbaar is, zal afhangen van de vraag of de afzonderlijke enthousiasmepunten zich laten vertalen in daadwerkelijke steunverklaringen. De komende onderhandelingsronden zullen uitwijzen hoe groot de kloof tussen de inzet van het kabinet en de wensen van de oppositie werkelijk is.